Các khoản giảm trừ TNCN: kiểm tra căn cứ và hồ sơ theo kỳ tính thuế

Mức giảm trừ và nhóm chi phí được trừ đã thay đổi cho kỳ tính thuế 2026. Dùng Nghị quyết 954/2020/UBTVQH14 và các mức 11 triệu/4,4 triệu đồng từ hướng dẫn cũ sẽ làm sai phép tính.

Mức giảm trừ gia cảnh năm 2026

Theo Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15 và Luật Thuế TNCN 109/2025/QH15, áp dụng từ kỳ tính thuế 2026:

  • Người nộp thuế: 15,5 triệu đồng/tháng (186 triệu đồng/năm).
  • Mỗi người phụ thuộc: 6,2 triệu đồng/tháng.

Nghị quyết 954/2020/UBTVQH14 hết hiệu lực từ 01/01/2026. Việc đăng ký người phụ thuộc và phân bổ giảm trừ cần theo quy định mới; một người phụ thuộc chỉ được tính cho một người nộp thuế trong năm theo điều kiện áp dụng.

Các khoản cần đối chiếu

Luật Thuế TNCN 109/2025/QH15 quy định các khoản giảm trừ ngoài gia cảnh, bao gồm bảo hiểm bắt buộc, một số khoản đóng góp và các khoản y tế/giáo dục đáp ứng điều kiện, chứng từ theo văn bản hướng dẫn. Không tự áp mức trần 1 triệu đồng/tháng từ quy định cũ cho khoản bảo hiểm hưu trí; kiểm tra quy định hiện hành và loại chứng từ trước khi khấu trừ.

Ví dụ

Anh D bắt đầu làm việc từ tháng 7/2026 và có thu nhập tiền lương trong năm. Khi tạm tính thuế từng kỳ, kế toán áp dụng dữ liệu giảm trừ đủ điều kiện theo kỳ. Khi quyết toán năm, xác định mức giảm trừ cả năm và thời gian cư trú theo Luật Thuế TNCN mới; không dùng ví dụ hoặc biểu thuế của năm trước để kết luận số hoàn.

Checklist

  • Chọn đúng kỳ tính thuế 2025 hay 2026 trước khi lấy mức giảm trừ.
  • Cập nhật người phụ thuộc và giấy tờ chứng minh theo hướng dẫn mới.
  • Lưu chứng từ bảo hiểm, đóng góp, y tế/giáo dục nếu đề nghị giảm trừ.
  • Kiểm tra biểu thuế lũy tiến 5 bậc áp dụng cho thu nhập năm 2026.

Xem thêm hợp đồng ngắn hạn và cộng tác viên: xác định nghĩa vụ khấu trừ TNCN hoặc liên hệ dịch vụ quyết toán thuế TNCN Thuế Toàn Cầu.

Cần hỗ trợ kế toán và thuế cho doanh nghiệp?

Xem phạm vi dịch vụ và trao đổi nhu cầu để xác định phần việc phù hợp với doanh nghiệp của bạn.

Xem dịch vụ kế toán và thuế
← Xem thêm hướng dẫn

Thông tin trong bài viết có tính chất tham khảo. Hãy đối chiếu quy định hiện hành và hoàn cảnh cụ thể trước khi thực hiện.

Thuế TNCN

Thuế TNCN từ tiền lương: dữ liệu cần thu thập trước khi tính

Tính thuế thu nhập cá nhân (TNCN) từ tiền lương, tiền công đòi hỏi sự chính xác tuyệt đối nhằm đảm bảo quyền lợi hợp pháp của người lao động và nghĩa vụ khấu trừ tại nguồn của doanh nghiệp. Để lập được bảng tính thuế TNCN hàng tháng chuẩn xác theo biểu thuế lũy tiến từng phần, kế toán tiền lương cần thu thập và chuẩn hóa 4 nhóm dữ liệu đầu vào cốt lõi. Đọc hướng dẫn
Thuế TNCN

Người phụ thuộc: chuẩn bị hồ sơ đăng ký và theo dõi thay đổi

Từ kỳ tính thuế 2026, mức giảm trừ cho mỗi người phụ thuộc đủ điều kiện là 6,2 triệu đồng/tháng. Người nộp thuế cần xác định đúng quan hệ, tình trạng và thu nhập của người phụ thuộc, cập nhật thông tin đăng ký và giữ hồ sơ chứng minh. Đọc hướng dẫn
Thuế TNCN

Hợp đồng ngắn hạn và cộng tác viên: xác định nghĩa vụ khấu trừ TNCN

Trước khi trả thù lao, doanh nghiệp cần phân loại quan hệ làm việc, tình trạng cư trú, thời điểm chi trả và tổng thu nhập mỗi lần. Mức 2 triệu đồng/lần và mẫu cam kết cũ trong hướng dẫn trước đây không còn là cơ sở cập nhật cho các khoản chi năm 2026. Đọc hướng dẫn